Poppodium Luxor Live!

De voormalige bioscoop Luxor verbouwd tot hypermodern poppodium

RestauratieInterieurHerbestemmingNieuwbouw

Geschiedenis Luxor

Het Luxor-theater te Arnhem is een Rijksmonument, gebouwd in 1915 als een van de eerste bioscopen in het oosten van het land, naar ontwerp van de Arnhemse architect Willem Diehl. Bekende ontwerpers en ateliers hebben de decoratieve afwerkingen van het in- en exterieur vormgegeven, zoals Jaap Gidding, Simon Miedema en atelier Kolenbrander. Dit resulteerde in een opvallend theatergebouw, uitgevoerd in een mengeling van historische Europese en exotische bouw- en kunststijlen, eigenzinnig samengevoegd tot een geheel dat de sfeer van de vroege art deco ademt.

Luxor is door de jaren heen regelmatig verbouwd. Veel oorspronkelijk materiaal en zelfs schilderingen van Gidding verdwenen achter nieuwe stuclagen, betimmeringen en verlaagde plafonds. In 1947 zijn in de foyer drie kantoorruimtes gebouwd. In 1952-53 werd de hal grondig veranderd. De marmeren lambrisering werd verwijderd en het fraaie plafond verdween boven een verlaagd plafond. De decoraties van de voorgevel werden grotendeels verwijderd en verdwenen achter leistenen beplating. Van 1984 tot 1999 was het theater in gebruik als cultureel popcentrum / discotheek en werd ten behoeve van de diskjockey het balkon uitgebreid. In de jaren 80 en 90 van de vorige eeuw was Luxor een bekende discotheek en poppodium, totdat het vanwege criminele incidenten moest sluiten. De gemeente Arnhem kocht Luxor om er een breed poppodium in te vestigen.

Installaties

De nieuwe functie vroeg op het gebied van techniek en bouwfysica veel. Geluidsisolatie, licht- en geluidsinstallaties en de infrastructuur voor de horeca zijn slim ingebracht (vervangen en gemoderniseerd) zonder het monument aan te tasten. De kanalen van de oorspronkelijke luchtbehandelingsinstallatie zijn behouden en hergebruikt. Een tweede schil is over het gebouw heen gezet om aan de zware milieueisen (geluid) te voldoen. Hierdoor is extra ruimte ontstaan waar alle luchtbehandelingvoorzieningen konden worden ondergebracht. Op die manier is het monument minder belast en is er sprake van een reversibele ingreep.

Restauratie en reconstructie

Het bestaande pand is geheel gerestaureerd. Deze restauratie omvatte zowel het casco (waaronder de restauratie van het gevelwerk, de kapconstructie, het leiwerk en de kozijnen) als de oorspronkelijke decoratieve afwerkingen, waaronder schilderwerk en gipsdecoratiewerk. Door onderzoek ter plaatse zijn delen van het authentieke decoratieprogramma vrijgelegd. Mede aan de hand van oud fotomateriaal is het interieur grotendeels gereconstrueerd en gerestaureerd. De kleine zaal, de voormalige foyer, op de 1e etage is geheel gereconstrueerd en biedt ruimte aan 150 personen. De voormalige entreehal heeft zijn functie behouden. Er is tevens een café in gemaakt. De grote zaal heeft nu een capaciteit van 800 personen. Er is een nieuw balkon dat met een grote overstek de zaal in steekt. Een speciale constructie zorgt ervoor dat er 150 mensen op kunnen springen en dansen. De honderden kooldraadlampjes in het cassettenplafond zijn vervangen door LEDs, die afzonderlijk kunnen worden aangestuurd en alle kleuren van de regenboog kunnen aannemen.

Ontwerp

Naast het feit dat een aantal oorspronkelijke elementen in het in- en exterieur is teruggebracht, is Luxor verbouwd tot een breed en hypermodern poppodium. Er zijn diverse ingrepen verricht, waaronder het maken van sanitaire ruimten, een garderobe en een extra kelder, een personenlift en goederenliften. De grote zaal kreeg een nieuwe vloer, een vergroot podium en een balkon werd toegevoegd. Dit alles zonder het oorspronkelijke karakter van de zaal aan te tasten. Verder zijn er algemene voorzieningen aangebracht en zijn diverse maatregelen genomen op het gebied van veiligheid (brandcompartimentering), akoestiek en geluidsisolatie. De bestaande achterbouw is gesloopt en vervangen door nieuwbouw met twee kelderverdiepingen en een begane grond, elk met een BVO van ca 150 m2. In de grote kelders bevinden zich o.a. oefenstudio’s, kleedruimten, twee toiletgroepen, garderobe en opslag.

« »

Projectinformatie

bouwtijd: 1915
naar ontwerp van: architect Willem Diehl

opdrachtgever: Gemeente Arnhem
ontwerp: architectenbureau Fritz
locatie: Willemsplein 10, Arnhem
status: rijksmonument
functie: poppodium
bruto vloeropp.: 1893 m2
opgave: restauratie | herbestemming | interieur | duurzaam

foto’s: © Wilma Kuijvenhoven | privé collectie Mw. Iskander-Ketting

Andere projecten

Jachthuis Sint Hubertus

2015

Nationaal Park De Hoge Veluwe

Academiegebouw Utrecht

1999, 2011, 2012

Utrecht

Stadhuis
Maastricht

2014

Maastricht